Hoe werkt het? De gemeenteraad

Wat is de gemeenteraad?

Op basis van de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen worden de zetels in de gemeenteraad verdeeld. De gemeenteraad kan je vergelijken met een parlement, maar dan van je stad of gemeente. De gemeenteraad is dus de wetgevende macht: het college van burgemeester en schepenen doet beleidsvoorstellen die de gemeenteraad moet goedkeuren. Niet alles wat er in een gemeente gebeurt, moet echter door de gemeenteraad worden beslist. Heel wat zaken worden enkel door het college van burgemeester en schepenen behandeld.

Op de eerste vergadering na de gemeenteraadsverkiezingen – de installatievergadering – leggen alle nieuw verkozen gemeenteraadsleden de eed af en wordt er een voorzitter gekozen. Dit kan de burgemeester zijn, maar dat hoeft niet.

De verkozenen van één lijst of partij vormen samen een fractie.

Wat doet de gemeenteraad?

Meestal komt de gemeenteraad één keer per maand op een vaste dag samen. De gemeenteraad bepaalt welk beleid de gemeente voert. Zo zijn er meer specifiek een aantal bevoegdheden die de gemeenteraad moet uitvoeren. Denk aan het oprichten van adviesorganen (zoals de jeugdraad), het opmaken van een subsidiereglement voor jeugdhuizen of het uitvaardigen van politieverordeningen (bijvoorbeeld over wildplakken van affiches).

Omdat de gemeenteraad met veel uiteenlopende zaken bezig moet zijn, worden er vaak commissies opgericht. In commissies zitten verschillende gemeenteraadsleden, maar niet allemaal tegelijk. Er zijn verschillende commissies over allerhande thema’s (zoals vrije tijd, milieu, financiën,…). Dankzij de voorbereidingen in de commissie kan de gemeenteraad sneller beslissen.

In principe zijn de vergadering van de gemeenteraad en de commissies steeds openbaar. Behalve wanneer het bijvoorbeeld over personeel gaat.

Beslissingen worden genomen met een volstrekte meerderheid. Dat wil zeggen dat een voorstel is aangenomen wanneer meer dan de helft van de gemeenteraadsleden voor stemmen.